حمد الله مستوفي قزويني

76

تاريخ گزيده

نبودند و محكوم بنى آدم بودند . بسبب آنكه سيامك بر ديوان تحكمات مىكرد ، ديوان سيامك را بكشتند . كيومرث در فراق او زارى مىكرد ، تا هوشنگ پسر سيامك و بقولى پسر فرواك [ 1 ] بن سيامك بزرگ شد . نبيره و نيا ، باتفاق يك ديگر ، بجنگ ديوان رفتند و مهتر ديوان را بكشتند و كين سيامك بخواستند . كيومرث را هزار سال عمر بوده اما سى سال پادشاهى كرد ، بعد از قتل مهتر ديوان . شعر كيومرث چون شد جهان كدخداى * نخستين بكوه اندرون ساخت جاى سر تاج و تختش بر آمد ز كوه * پلنگينه پوشيد خود با گروه به خوبى و را سال سى ، شاه بود * بگيتى چو خورشيد بر گاه بود ] [ 2 ] و بقولى گويند او نام پادشاهى بر خود [ نينداخت [ 3 ] ] . از آثارش اصطخر فارس و دماوند و بلخ است . هوشنگ ابن سيامك بن كيومرث ، بعد از جد پادشاه شد . نام او [ بوم ] [ 4 ] شاه است ، بسبب آنكه هوش و هنگ ، يعنى دانائى بسيار ، داشت ، او را هوش هنگ خواندند . در عدل و داد كوشيد و در ظلم و جور در بست . چون پيش از و آئين داد نديده بودند ، او را پيشداد ، لقب كردند . بعضى او را ايران خوانند و گويند ايران زمين به دو منسوبست و بعضى گويند به ايرج بن فريدون منسوبست . از معادن و بحار ، بعضى فلزات و حليات ، او بيرون آورد . از آثار او شهر سوس و شوشتر و بعضى از اصطخر فارس است . ادريس پيغمبر عليه السلام معاصر او بود . مدت پادشاهى او چهل سال . اول پادشاهى كه در پنديات سخن گفت اوست . پسر خود را گفت : حقيقت است كه ما نبوديم ، هست شديم و

--> [ 1 ] - طبرى : فرواك و فرياك ، آثار الباقيه : افراواك ، تاريخ حمزه : فروال تاريخ سيستان و مجمل التواريخ : فراوك . نسخ گزيده ، ب : فروار ، ر : فروان ، ف : قزوال ، م : قراول ، ك : فروال ، ما نسخهء ق را متن قرار داديم [ 2 ] - اين اشعار فقط در نسخهء م است [ 3 ] - نسخهء ق : نه انداخت [ 4 ] - ر : بزم